ปวดหลังเรื้อรัง รักษาอย่างไร ด้วยแพทย์แผนจีน
ปวดหลังที่เป็นมานานกว่า 2 สัปดาห์ หรือกลับมาเป็นซ้ำบ่อย ส่วนใหญ่มาจากกล้ามเนื้อและเส้นเอ็นที่ตึงสะสมจากท่านั่ง ท่ายกของ หรือความเสื่อมตามวัย แพทย์แผนจีนดูแลด้วยฝังเข็ม นวดทุยหนา ครอบแก้ว และรมยา พอเลือดและลมปราณบริเวณหลังไหลเวียนดีขึ้น กล้ามเนื้อก็คลายตัวและอาการปวดก็ทุเลาลง สาเหตุของแต่ละคนไม่เหมือนกัน แพทย์จึงเลือกวิธีให้ตรงกับสาเหตุของคนนั้น
อาการแบบนี้ใช่คุณไหม
- ปวดหลังส่วนล่างหรือปวดเอว ตอนเช้าตื่นมาตัวแข็ง ขยับสักพักจึงดีขึ้น
- นั่งทำงานนาน ๆ แล้วปวด ลุกขึ้นยืนต้องค่อย ๆ ยืดตัว
- ก้มหยิบของแล้วเสียว ปวดจี๊ด หรือเอวเคล็ดบ่อย
- ปวดหลังร้าวลงสะโพกหรือต้นขา บางครั้งชาปลายเท้า
- กินยาแก้ปวดแล้วดีขึ้นชั่วคราว พอหยุดยาก็กลับมาปวดอีก
- นอนตะแคงหรือพลิกตัวแล้วปวด ทำให้หลับไม่สนิท
- ปวดมากขึ้นเมื่ออากาศเย็นหรือโดนแอร์นาน ๆ
ถ้าใช่ตั้งแต่ 3 ข้อขึ้นไป อาการของคุณก็อยู่ในกลุ่มที่แพทย์แผนจีนดูแลได้ตรงจุด
สาเหตุในมุมมองแพทย์แผนจีน
แพทย์แผนจีนไม่ได้มองแค่ "กล้ามเนื้ออักเสบ" แต่ดูว่าอะไรทำให้เลือดและลมปราณบริเวณหลังไหลเวียนไม่ดี หลัก ๆ พบ 3 แบบ
- เลือดและลมปราณติดขัด จากท่าทางซ้ำ ๆ การยกของผิดท่า หรือเคยบาดเจ็บ ปวดเป็นจุด กดเจ็บชัด ขยับแล้วปวดมากขึ้น
- ความเย็นและความชื้นเข้าเส้นลมปราณ จากการนั่งตากแอร์ ตากฝน หรืออาบน้ำเย็นตอนเหงื่อออก ปวดหนัก ๆ เมื่อย ๆ เป็นมากตอนอากาศเย็น ประคบร้อนแล้วสบายขึ้น
- ไตพร่อง ในภาษาแพทย์แผนจีน "ไต" ดูแลกระดูกและเอว ผู้ที่ปวดเอวเรื้อรัง ปวดตื้อ ๆ เมื่อยล้า เป็นมากเมื่อเหนื่อย มักพบในผู้สูงอายุหรือผู้ที่ทำงานหนักมานาน
แยกให้ออกว่าเป็นแบบไหนสำคัญ เพราะแต่ละแบบใช้จุดฝังเข็มและวิธีดูแลไม่เหมือนกัน
แบบไหนควรมาพบแพทย์
- ปวดหลังนานเกิน 2 สัปดาห์ หรือเป็นซ้ำเกิน 3 ครั้งในหนึ่งปี
- ปวดจนต้องกินยาแก้ปวดเป็นประจำ หรือกระทบการทำงานและการนอน
- ปวดร้าวลงขา ชา หรือรู้สึกขาไม่มีแรง
- เคยทำกายภาพหรือนวดแล้วดีขึ้นไม่นาน อยากดูแลตามอาการและปัจจัยที่เกี่ยวข้อง
ต้องไปโรงพยาบาลทันที ไม่ควรรอ หากปวดหลังร่วมกับกลั้นปัสสาวะหรืออุจจาระไม่ได้ ขาอ่อนแรงลงอย่างรวดเร็ว มีไข้ น้ำหนักลดโดยไม่ทราบสาเหตุ ปวดรุนแรงหลังหกล้มหรืออุบัติเหตุ หรือปวดตอนกลางคืนจนตื่นโดยไม่มีท่าที่สบายเลย
ปรึกษาอาการหรือนัดหมายแพทย์จีน ผ่าน LINE lin.ee/mUSHKgo หรือโทร 095-473-6341 (02-910-1600 ต่อ 8501, 8502)
แผนกการแพทย์แผนจีน ชั้น 5 โรงพยาบาลเกษมราษฎร์ ประชาชื่น เปิดทุกวัน 9.00 ถึง 18.00 น.
แพทย์แผนจีนดูแลอย่างไร
แพทย์จะซักประวัติ ตรวจร่างกาย แมะจับชีพจร และดูลิ้น เพื่อแยกว่าอาการปวดหลังของคุณเป็นแบบไหน แล้วจึงเลือกวิธีดูแล บางครั้งใช้หลายวิธีร่วมกันในครั้งเดียว
- ฝังเข็ม ที่จุดบริเวณเอว หลัง และจุดบนขา เพื่อลดปวด คลายกล้ามเนื้อ และกระตุ้นการไหลเวียน ในบางรายใช้เครื่องกระตุ้นไฟฟ้าร่วมกับเข็มเพื่อเพิ่มผล
- นวดทุยหนา นวดกดคลึงตามแนวเส้นลมปราณ คลายกล้ามเนื้อที่เกร็งค้าง เหมาะกับเอวเคล็ดและปวดจากท่าทาง
- ครอบแก้ว ช่วยดึงความเย็นชื้นออกและกระตุ้นเลือดบริเวณที่ปวดหนัก ๆ
- รมยา ให้ความอุ่นแก่เอวและจุดฝังเข็ม เหมาะกับผู้ที่ปวดเมื่อยแบบเย็น ๆ และผู้สูงอายุ
- ยาสมุนไพรจีนเฉพาะบุคคล สำหรับผู้ที่ปวดเรื้อรังจากไตพร่องหรือเลือดคั่ง ใช้บำรุงและปรับสมดุลจากภายใน
ระยะเวลาในการรักษา
การรักษาด้วยวิธีการกดจุดจะใช้ระยะเวลาประมาณ 30 นาที/ครั้ง และดูแลต่อเนื่องประมาณ 5-10 ครั้ง
การรักษาด้วยวิธีการทานสมุนไพรจีน ดูแลต่อเนื่องประมาณ 1-2 เดือน
เคยผ่าตัดหมอนรองกระดูกหรือกระดูกสันหลัง แพทย์แผนจีนดูแลรักษาอย่างไร
ผู้ที่เคยผ่าตัดหมอนรองกระดูกหรือกระดูกสันหลัง แม้การผ่าตัดจะช่วยลดการกดทับเส้นประสาทได้ แต่หลังการผ่าตัดบางรายอาจยังมีอาการปวดหลัง ปวดตึงกล้ามเนื้อ ปวดร้าว ชา หรือรู้สึกไม่สบายบริเวณหลังและขาได้
การฝังเข็ม เพื่อช่วยบรรเทาอาการปวดและลดความตึงของกล้ามเนื้อ
การประเมินอาการเป็นระยะ เพื่อดูการเปลี่ยนแปลงหลังการรักษา
พิจารณาการรักษาด้วยศาสตร์แพทย์แผนจีนรูปแบบอื่นตามความเหมาะสมของผู้ป่วยแต่ละราย
การเลือกตำแหน่งและวิธีการฝังเข็มจะพิจารณาตามสภาพร่างกายและบริเวณที่เคยผ่าตัด โดยเน้นความปลอดภัยเป็นสำคัญ
หลังผ่าตัดนานแค่ไหนจึงสามารถฝังเข็มได้
ไม่สามารถกำหนดระยะเวลาเดียวสำหรับผู้ป่วยทุกราย เนื่องจากขึ้นอยู่กับชนิดของการผ่าตัด การฟื้นตัวของแผล อาการทางระบบประสาท และคำแนะนำของแพทย์ผู้ทำการผ่าตัด ในช่วงพักฟื้นหลังผ่าตัด ควรปฏิบัติตามคำแนะนำของทีมรักษาและค่อย ๆ เพิ่มกิจกรรมตามความเหมาะสม โดยหลีกเลี่ยงการออกแรงหนักหรือการเคลื่อนไหวที่แพทย์ยังไม่อนุญาต
มีข้อจำกัดอะไรบ้าง
ผู้ที่เคยผ่าตัดหลังควรแจ้งประวัติการผ่าตัดให้แพทย์แผนจีนทราบก่อนเข้ารับการรักษา โดยเฉพาะหากยังมีอาการผิดปกติหรืออยู่ระหว่างการติดตามผลหลังผ่าตัด หากมีอาการ ปวดหรือชารุนแรงขึ้น ขาอ่อนแรงมากขึ้น หรือมีความผิดปกติในการควบคุมปัสสาวะหรืออุจจาระ ควรได้รับการประเมินจากแพทย์โดยเร็ว ไม่ควรใช้การฝังเข็มเพื่อชะลอการตรวจรักษาที่จำเป็น มาครั้งแรกต้องเจออะไรบ้าง
- แจ้งอาการ ตำแหน่งที่ปวด และประวัติการรักษาที่ผ่านมา ถ้ามีผลเอกซเรย์หรือ MRI นำมาด้วย
- แพทย์ตรวจร่างกาย แมะจับชีพจร ดูลิ้น และทดสอบการเคลื่อนไหวของหลัง
- แพทย์อธิบายสาเหตุในมุมมองแพทย์แผนจีนและวิธีที่จะใช้ในวันนี้
- รับการดูแลตามที่ตกลง ใช้เวลาประมาณ 45 ถึง 60 นาทีและนัดครั้งถัดไป
ใส่เสื้อผ้าที่ถอดหรือเปิดหลังได้สะดวกมาด้วย และไม่ควรมาตอนท้องว่างจัด
คำถามที่พบบ่อย
ฝังเข็มแก้ปวดหลังเจ็บไหม
เข็มที่ใช้เล็กมากและใช้ครั้งเดียวทิ้ง คนไข้ส่วนใหญ่รู้สึกตึง ๆ หน่วง ๆ ตรงจุดที่ฝัง ไม่ใช่เจ็บแบบเข็มฉีดยา
ปวดหลังจากหมอนรองกระดูก ฝังเข็มได้ไหม
ได้ในหลายกรณีฝังเข็มช่วยลดปวดและคลายกล้ามเนื้อแต่แพทย์ต้องดูผลตรวจก่อน เพื่อกำหนดแนวทางที่ปลอดภัย
ต้องมากี่ครั้ง
ขึ้นอยู่กับสาเหตุและระยะเวลาที่เป็น อาการเฉียบพลันมักเห็นผลเร็วกว่าอาการเรื้อรัง แพทย์จะบอกแผนการดูแลตั้งแต่ครั้งแรก
ระหว่างดูแลควรทำอะไรเอง
หลีกเลี่ยงการยกของหนัก นั่งพิงหลังให้เต็ม ลุกเปลี่ยนท่าทุก 45 นาที และประคบอุ่นบริเวณที่ปวดในผู้ที่ปวดแบบเย็น
อ่านต่อ
- เอวเคล็ด เกิดจากอะไร ดูแลอย่างไร
- ปวดหลังร้าวลงขา ฝังเข็มช่วยดูแลได้อย่างไร
- เอวเคล็ด ก้มผิดท่า นวดทุยหนารักษาได้ไหม
แพทย์จีนจิรายุ โชคสัมฤทธิ์ (พจ.2255) · แผนกการแพทย์แผนจีน โรงพยาบาลเกษมราษฎร์ ประชาชื่น
สอบถามและนัดหมาย LINE lin.ee/mUSHKgo · โทร 095-473-6341 · 02-910-1600 ต่อ 8501, 8502 · ชั้น 5 รพ.เกษมราษฎร์ ประชาชื่น · ทุกวัน 9.00 ถึง 18.00 น.
แพทย์จีนที่มีประสบการณ์ดูแลอาการนี้: แพทย์จีนจิรายุ โชคสัมฤทธิ์
